Çin, Nükleer Denizaltı Üretiminde ABD’yi Geride Bıraktı
Çin, son beş yılda 79.000 tonluk 10 nükleer denizaltı üreterek ABD’yi geçti.
Son verilere göre, Çin, 2021 ile 2025 yılları arasında toplam 79.000 ton ağırlığında 10 adet nükleer denizaltıyı suya indirdi. Bu durum, hem üretim sayısı hem de toplam deplasman açısından ABD’yi geride bıraktığını gösteriyor.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS) tarafından sağlanan veriler, Çin’in denizaltı üretiminde önemli bir hız kazandığını ve Huludao’daki altyapı genişlemesi ile nükleer denizaltı kapasitesinin arttığını ortaya koyuyor. IISS, Çin’in bu dönemdeki üretim hızının, ABD’nin 2028 yılı için belirlediği yıllık balistik füze ve iki taarruz denizaltısı hedefleri ile eşleştiğini belirtiyor. Buna karşın, ABD’nin üretimi, iş gücü ve bakım kısıtlamaları nedeniyle sınırlı kalıyor.
IISS verilerine göre, Çin’in 2021-2025 döneminde ürettiği 79.000 tonluk denizaltı sayısı, ABD’nin bu süreçte ürettiği 55.000 tonluk yedi denizaltıyı geride bırakıyor. Bu durum, 2016-2020 dönemindeki tablo ile karşılaştırıldığında bir değişimi gösteriyor; o dönemde Çin yalnızca üç denizaltı (23.000 ton) üretirken, ABD yedi denizaltı (55.500 ton) suya indirmişti.
Çin’in nükleer denizaltıları, Liaoning eyaletindeki Huludao’da Bohai Shipbuilding Heavy Industry Co. tarafından inşa ediliyor. 2019-2022 yılları arasında ikinci bir inşa birimi ve destekleyici tesislerin eklenmesiyle birlikte üretim kapasitesi önemli ölçüde artırıldı.
2025 yılı itibarıyla Çin, envanterinde 12 adet nükleer denizaltı bulunduruyor. Bu denizaltılar arasında altı adet balistik füze ve altı adet taarruz veya seyir füze denizaltısı yer alıyor. Ayrıca, Çin’in 46 adet konvansiyonel denizaltısı da mevcut. ABD ise tamamen nükleer denizaltılardan oluşan bir filoya sahip.
Type 094 Jin sınıfı denizaltılar, ABD yetkilileri tarafından Çin’in ilk güvenilir deniz nükleer caydırıcısı olarak değerlendiriliyor. Bu denizaltılar 137 metre uzunluğunda, 11,8 metre genişliğinde ve 11.000 ton batık deplasmana sahip. Basınçlı su reaktörü ile tek şaft tahrikli olan bu denizaltılar, su altında 20 knot hızla hareket edebiliyor.
Her bir denizaltı, başlangıçta 7.200 km menzilli JL-2 balistik füzeleri taşırken, daha sonra 10.000 km’den fazla menzil sunan JL-3 balistik füzeleri ile donatılmıştır. Silah sistemleri arasında altı adet 533 mm torpido tüpü ve H/SQC-207 yan dizilimli sonar sistemi bulunuyor. Ancak, akustik performansı hala sınırlı ve gürültü seviyesi Soğuk Savaş dönemi Sovyet denizaltılarına göre daha yüksek.
ABD denizaltı üretimi ise daha büyük ve karmaşık sistemler içeriyor; bu da inşa süresini ve iş gücü gereksinimlerini artırıyor. ABD, şu anda envanterinde 65 adet denizaltı bulunduruyor; bunlar arasında 14 adet balistik füze ve 51 adet taarruz veya seyir füze denizaltısı yer alıyor. Columbia sınıfı programı, 14 adet Ohio sınıfı balistik füze denizaltısını değiştirmeyi hedefliyor ve ilk örneğin teslimi 2028 yılına planlanıyor.
Hint-Pasifik bölgesindeki deniz dengesi, hem nicelik hem de nitelik açısından Çin lehine bir değişim gösteriyor. Çin donanması, 370’in üzerinde muharebe gemisine sahip ve 2030 yılına kadar bu sayının 435’e ulaşması bekleniyor. Çin denizaltıları, Type 093 ve Type 094 sınıfları dahil olmak üzere kademeli iyileştirmelerden geçmiş durumda, ancak gövde tasarımları, ABD ve Avrupa muadillerine kıyasla akustik azaltım açısından sınırlı kalıyor. Type 096 ve Type 095 taarruz denizaltılarının üretimi ise devam ediyor. Yüksek suya indirme oranları ve Huludao’daki altyapı, Çin’in nükleer denizaltı gücünün büyüme hızını ve ölçeğini artırmaya devam ediyor.
