AB, Emisyon Ticaret Sistemi’ni Yenileyerek Sanayi Baskısını Hafifletiyor
AB, Emisyon Ticaret Sistemi’ni yenileyerek sanayi üzerindeki baskıyı azaltmayı ve temiz teknolojilere yatırım yapmayı hedefliyor.
Avrupa Komisyonu, AB’nin Emisyon Ticaret Sistemi’ni (ETS) köklü bir şekilde yeniden yapılandırmak için önemli bir teklif sunmaya hazırlanıyor. Bu düzenleme, sanayi kuruluşlarına emisyonları için daha uzun süre tanırken, aynı zamanda Avrupa’da temiz enerji teknolojilerine yönelik yatırımları artırmayı amaçlıyor.
ETS, AB’nin iklim değişikliğiyle mücadeledeki en büyük aracı olarak kabul ediliyor. Bu sistem, enerji santralları, hava yolu şirketleri ve deniz taşımacılığı firmalarını karbon salımı gerçekleştirdiklerinde izin satın almaya zorlayarak toplam emisyon sınırını belirliyor.
Komisyon, ETS’yi güncelleyerek kapsamını önümüzdeki on yıllara yaymayı ve 2040 yılına kadar net emisyonları %90 oranında azaltmayı hedefliyor. Ancak bu plan, İtalya ve Polonya gibi ülkelerden gelen, sistemin rekabetçiliği zayıflattığına dair eleştirilerle karşı karşıya kalıyor.
Brüksel, bu endişeleri dikkate alarak, İspanya’nın da aralarında bulunduğu bazı ülkelerin, ETS’nin zayıflatılmasının daha önce yatırım yapan sanayileri cezalandıracağına dair uyarılarını dengelemeye çalışıyor.
Yetkililerin Reuters’a verdiği bilgilere göre, Komisyon, ETS emisyon üst sınırını 2031 yılından itibaren yıllık %4,3 seviyesinden %3,7’ye indirmeyi ve 2036’dan itibaren bu oranı daha da düşürmeyi planlıyor. Ancak, tekliflerin üzerinde hala müzakereler sürmekte ve yayımlanmadan önce değişiklikler olabileceği belirtiliyor.
AB, sanayi kuruluşlarının rekabet gücünü korumak amacıyla bazı karbon izinlerini ücretsiz vermekte. Mevcut durumda bir AB karbon izni ton başına yaklaşık 79 eurodan işlem görmekte. Normal şartlarda 2034 yılında sona ermesi beklenen ücretsiz emisyon izinlerinin, yeni teklif ile 2037 yılına kadar uzatılması öngörülüyor. Bu durum, Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın devreye girmesini de muhtemelen geciktirecek.
Komisyon, ayrıca ücretsiz izinlerin belirli şartlara bağlanmasını planlıyor. Bu bağlamda, Avrupa’da dekarbonizasyona yönelik yatırım planları olan şirketlere izinlerin %80’inin peşin verilmesi hedefleniyor. Kalan %20’lik kısmın ise yatırımlar tamamlandıktan sonra verileceği ifade ediliyor.
Teklif, aynı zamanda hükümetlerin ETS gelirlerini nasıl kullanacağına dair daha katı kurallar getirecek. Bu düzenleme ile elde edilen gelirlerin %50’sinin yerli sanayiye geri kazandırılması sağlanacak. ETS, 2013 yılından bu yana toplamda 260 milyar euro gelir elde etti. Ancak, bu durum, kamu maliyesindeki açıkları kapatmak için ETS gelirlerini kullanan bazı hükümetlerin direnç göstermesiyle karşılaşabilir. Polonya ve İtalya’nın da aralarında bulunduğu on ülke, sanayi kuruluşlarının ücretsiz izinlerine şartlar bağlanması gibi AB planlarının bazı bölümlerine karşı çıkmış durumda. AB ülkeleri ve yasa yapıcılar, önümüzdeki yıl boyunca nihai ETS revizyonunu müzakere etmeye devam edecek.
