Hürmüz Boğazı’nda Ücret Tartışmaları Devam Ediyor
Hürmüz Boğazı’nda İran ve Umman’ın geçiş ücretleri üzerine yaptığı görüşmeler sürüyor. ABD’nin tepkileri ve Umman’ın tutumu dikkat çekiyor.
SOSYAL MEDYADA BİZE-BÜLTEN İran ve Umman, Hürmüz Boğazı’nın yönetimi çerçevesinde ortak bir geçiş ücreti toplanması planını ABD ile müzakere ediyor. Geçtiğimiz ay ABD ve İran arasında imzalanan mutabakat zaptı ile Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin 60 gün boyunca güvenli geçişi sağlanmıştı. Bu sürenin ardından, dünyanın en stratejik enerji geçiş noktalarından biri olan boğazın yönetimi için yeni bir model geliştirilmesi hedefleniyor. Bu bağlamda, Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerde ücret uygulanıp uygulanmayacağına dair tartışmalar gündemde kalmaya devam ediyor. Umman Dışişleri Bakanı Sayyid Badr bin Hamad Al Busaidi, bu hafta yaptığı açıklamada, gemilerden zorunlu geçiş ücreti alınmasına karşı olduklarını belirtti. Al Busaidi, Malakka ve Singapur boğazlarında uygulanan sistemlere benzer bir şekilde, su yolunun bakım ve güvenliği için denizcilik şirketlerinden gönüllü katkı alınmasının zorunlu geçiş ücretinden farklı bir değerlendirme gerektirdiğini ifade etti. Müzakerelere yakın kaynaklar, hazırlanan planın ABD tarafına iletildiğini öne sürerken, Orta Doğulu bir yetkili ise Umman’ın olası mekanizmalar hakkında Washington ile temas kurduğunu ancak henüz resmi bir teklif sunmadığını belirtti. ABD’li müzakerecilerin öneriye ilişkin bazı çekinceleri olduğu, buna rağmen Ummanlı yetkililerle konuyu değerlendirmeyi planladıkları ifade edildi. Umman’ın zorunlu ücret alınmaması yönündeki tutumunu sürdürdüğü ve hazırlanan taslakta zorunlu geçiş ücretine yer verilmediği kaydedildi. Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, Başkan Trump’ın uluslararası bir su yolu olan Hürmüz Boğazı’ndan İran’ın ücret talep edemeyeceğini vurguladığını belirtti. Hürmüz Boğazı’nda ücret uygulaması fikri, dünya petrol ve doğalgaz arzının yaklaşık yüzde 20’sinin taşındığı bu kritik noktada Trump yönetimi tarafından da olumsuz karşılanıyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Orta Doğu ziyareti sırasında, hiçbir ülkenin uluslararası bir su yolundan geçiş ücreti veya vergi almasına izin verilmeyeceğini ifade etti. Öte yandan, İran’ın geçişlerden ücret alınması konusundaki ısrarını sürdürdüğü ve Washington yönetiminin zamanla bu uygulamanın bir versiyonunu kabul edeceği yönünde görüşler dile getiriliyor. NBC News’ün haberine göre, oluşturulacak fonun uluslararası toplum ve Uluslararası Denizcilik Örgütü ile istişare edilerek yönetilebileceği, kabul edilmesi halinde ise gelirlerin İran ile Umman arasında paylaşılabileceği belirtiliyor. Bu fonun, Malakka Boğazı’nda olduğu gibi çevresel risklerin azaltılması, kurtarma operasyonları ve teknik altyapı çalışmalarının finansmanında kullanılmasının planlandığı ifade ediliyor.
