Google, Project Suncatcher ile yapay zekayı uzaya taşıyor

Google, Project Suncatcher kapsamında yapay zeka çiplerini uzayda test edecek. İlk prototip uydunun gelecek hafta yörüngeye gönderilmesi planlanıyor.

Google, yapay zeka çiplerinin uzayın zorlu koşullarında çalışıp çalışamayacağını belirlemek üzere ilk yörünge testini gerçekleştirmeye hazırlanıyor. Şirket, Project Suncatcher araştırması kapsamında geliştirdiği prototip uydunun gelecek hafta alçak Dünya yörüngesine gönderilmesini planlıyor.

Planet Labs işbirliğiyle yürütülen görevde uydu, SpaceX’in Transporter-18 fırlatışıyla uzaya taşınacak. Test sırasında Google’ın yapay zeka uygulamalarında kullandığı TPU çiplerinin fırlatma kuvvetlerine, uzay radyasyonuna ve geniş sıcaklık değişimlerine karşı dayanıklılığı incelenecek.

Araştırmanın önemli başlıklarından birini radyasyonun elektronik sistemler üzerindeki etkisi oluşturuyor. Uzay ortamındaki radyasyon, cihazlarda veri hatalarına neden olabildiği için çiplerin güvenilirliği özel olarak değerlendirilecek.

Google ayrıca çiplerin hava akımının bulunmadığı uzay boşluğunda nasıl soğutulabileceğini araştıracak. Bu kapsamda ısı boruları ile radyatörlerin birlikte kullanıldığı bir soğutma tasarımının performansı sınanacak.

Şirket, söz konusu görevin faal bir uzay veri merkezi kurma amacı taşımadığını belirtiyor. İlk aşamadaki hedef, yörüngede veri toplamak ve ileride karşılaşılabilecek teknik sorunları ortaya çıkarmak.

2027’de iki uydu daha gönderilecek

Google, gelecekte kurulabilecek bilgi işlem sistemleri arasında yüksek kapasiteli iletişim sağlamak için gereken lazer bağlantılarını da test etmek istiyor. Şirket bu doğrultuda 2027 yılında iki uydu daha fırlatmayı hedefliyor.

Yapay zeka sistemlerini çalıştıran veri merkezlerinin yüksek miktarda elektrik tüketmesi, teknoloji şirketlerini alternatif çözümler aramaya yöneltiyor. Bu seçeneklerden biri, bilgi işlem altyapısının alçak Dünya yörüngesine taşınması. Bu fikrin temel dayanağı, uyduların Güneş ışığından neredeyse kesintisiz yararlanabilmesi.

SpaceX ve Starcloud da uzayda veri merkezi kurulması fikri üzerinde çalışan şirketler arasında bulunuyor. Ancak enerjiye erişim, böyle bir altyapının kurulması için tek başına yeterli değil. Çiplerin fırlatma sırasında oluşan kuvvetlere, radyasyona ve aşırı sıcaklık değişimlerine dayanması gerekiyor.

Uzayda cihazların hava akımıyla soğutulamaması, tasarım sürecini daha da zorlaştırıyor. Bunun yanında çok sayıda uydunun üretilmesi, yörüngeye gönderilmesi ve aralarında hızlı veri bağlantılarının kurulması kapsamlı mühendislik çalışmaları gerektiriyor.

Yüksek maliyetler ve teknik engeller nedeniyle uzmanlar, uzaydaki veri merkezlerinin ticari kullanıma geçmesinin uzun yıllar alabileceğini değerlendiriyor.