Meta’nın Tartışmalı Patenti: Ölümden Sonra Sosyal Medya Aktif Kalacak
Meta, ölüm sonrası sosyal medya hesaplarının aktif kalmasını sağlayacak bir yapay zeka teknolojisi için patent aldı, ancak uygulama planı yok.
Meta, sosyal medya hesaplarının ölümden sonra da aktif kalmasını sağlayabilecek bir yapay zeka teknolojisi için patent aldı. Ancak şirket, bu teknolojiyi hayata geçirme niyetinin olmadığını açıkladı.
Aralık 2025’te alınan patent, büyük dil modelleri kullanarak bir kullanıcının sosyal medya davranışlarını simüle etmeyi öngörüyor. Patent metninde, yapay zekanın yorum yapma, beğenme ve mesajlara yanıt verme gibi etkileşimleri, kullanıcının adına sürdürebileceği belirtiliyor.
Söz konusu sistemin, kullanıcının uzun bir süre sosyal medyadan uzak kalması veya vefat etmesi durumunda devreye girebileceği ifade ediliyor. Patent metninde, “Kullanıcının vefat etmesi halinde, platforma geri dönme olasılığı olmadığından etkiler daha kalıcı ve ağırdır” deniliyor.
Patent başvurusunun baş yazarı olarak Meta’nın CTO’su Andrew Bosworth gösterilirken, şirketin sözcüsü bu konuda ilerleme planlarının olmadığını belirtti. “Patent almak, bu teknolojinin mutlaka uygulanacağı anlamına gelmez” dedi.
Dijital Klon Tartışmaları
Patentte belirtilen sistem, kullanıcının geçmiş paylaşımları, yorumları ve etkileşimleri üzerinden eğitim alarak dijital bir “klon” oluşturabiliyor. Bu klon, diğer kullanıcıların içeriklerine yanıt verebiliyor ve hatta video ya da sesli görüşmeleri simüle edebiliyor.
Meta, bu teknolojinin özellikle içerik üreticileri ve uzun süreli dijital molalar veren kullanıcılar için faydalı olabileceğini savunuyor. Ancak uzmanlar, vefat eden kişilerin dijital olarak “taklit edilmesinin” ciddi etik ve hukuki sorunlar doğurabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Uzmanlardan Etik Uyarılar
Birmingham Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden Prof. Edina Harbinja, bu tür teknolojilerin yalnızca teknik değil, aynı zamanda sosyal ve felsefi sorunlar da barındırdığını belirtti. Harbinja, “Bu mesele, dijital miras, mahremiyet ve yas süreci gibi çok hassas alanlara dokunuyor” değerlendirmesinde bulundu.
Business Insider’ın haberine göre, Meta’nın dijital miras konusundaki çalışmaları yeni değil. Facebook, yaklaşık on yıl önce kullanıcıların ölüm sonrası hesaplarını yönetmesi için “miras kişisi” belirlemesine olanak tanımıştı. Şirketin CEO’su Mark Zuckerberg, 2023’te podcaster Lex Fridman’a verdiği röportajda, vefat eden kişilerin sanal avatarlarıyla etkileşim fikrini gündeme getirmişti.
Yas Sürecine Etkisi
Virginia Üniversitesi’nden sosyoloji profesörü Joseph Davis, bu tür uygulamaların yas sürecini olumsuz etkileyebileceğini savunuyor. Davis, “Yasın en önemli aşamalarından biri kaybın kabullenilmesidir. Ölüleri dijital olarak ‘geri getirmek’ bu süreci karmaşık hale getirebilir” dedi.
Daha önce Microsoft da vefat eden kişileri simüle edebilen bir yapay zeka sohbet botu için patent almıştı. Uzmanlara göre, Meta’nın bu alandaki adımı, “yas teknolojileri” olarak adlandırılan bu alanın ana akım teknoloji dünyasında daha fazla yer bulacağının bir göstergesi.
