Bitcoin’in Geleceği: Yapay Zeka Etkisi ve Olası Senaryolar

Hayes, “Situationship” başlıklı yazısında yapay zeka altyapısındaki potansiyel çöküşün, 2000 yılındaki internet balonundan ziyade 2008’deki kredi krizine daha çok benzeyeceğini öne sürdü. Yatırımcıların veri merkezlerine yaptıkları harcamaları yüksek kârlı teknoloji yatırımları olarak değerlendirdiğini belirten Hayes, bu harcamaların aslında kaldıraçlı gayrimenkul yatırımlarıyla benzerlik gösterdiğini ifade etti.

Hayes, veri merkezlerinin arazileri, binaları, enerji bağlantıları ve soğutma sistemlerinin bir inşaat projesi gibi olduğunu vurguladı. İçlerinde bulunan işlemcilerin, yeni ve daha verimli çiplerin piyasaya sürülmesiyle değer kaybettiğini de ekledi.

Hayes, bankaların, sigorta şirketlerinin ve özel kredi fonlarının, kârlı taleplerin yavaşlamasına rağmen veri merkezi inşaatlarını finanse etmeye devam edeceğini düşündüğünü belirtti. Zayıf projelerin borç, kira ve faiz yükümlülüklerini karşılayacak nakit üretememesi durumunda zararların ortaya çıkabileceğini, bu durumun önde gelen teknoloji şirketlerinin kârlı olmasına rağmen kredi verenler üzerinde stres yaratabileceğini savundu. Ayrıca, yapay zeka harcamalarındaki büyümenin 2027’nin ikinci yarısında yavaşlayacağını ve etkilerinin 2028’de belirginleşeceğini öngördü.

Hayes, Bitcoin ile ilgili senaryolarını beklediği politika tepkisine dayandırıyor. ABD’nin, hesaplama kapasitesinin Çin ile ekonomik rekabetin bir parçası haline gelmesi nedeniyle stratejik öneme sahip yapay zeka şirketlerini ve onlara kredi verenleri koruyacağını düşünüyor. Bu müdahalenin yaratacağı parasal genişlemenin Bitcoin’i destekleyebileceği görüşünde. Hayes, Bitcoin’in önce 60 bin ile 70 bin dolar arasında kalabileceğini, 50 bin dolara kadar düşebileceğini ve ardından 1 milyon dolara doğru yükselebileceğini öngördü. Bu seviyelerin kesin hedefler olmadığını, Hayes’in beklediği koşullara bağlı senaryolar olarak sunulduğunu belirtti. Ayrıca, Ethereum’un yıl sonuna kadar 5 bin dolara ulaşacağını ve kendi fonu Maelstrom’un bu yönde pozisyon almayı planladığını ifade etti.

Yapay zeka alanındaki büyük teknoloji şirketlerinin 2026 yılı itibarıyla henüz bir kredi krizi ile karşılaşmadığı görülüyor. Alphabet, ikinci çeyrekte 44,9 milyar dolarlık yatırım harcaması yaparak 2026 için yatırım öngörüsünü 195 milyar ile 205 milyar dolar aralığına yükseltti. Google Cloud’un geliri de bir önceki yıla göre yüzde 82 artarak 24,8 milyar dolara ulaştı.

Microsoft’un çeyreklik yatırım harcaması 41 milyar dolara çıkarken, bulut geliri yüzde 27 artışla 59,3 milyar dolara yükseldi. Amazon’un bulut birimi AWS ise gelirini yüzde 37 artırarak son 18 çeyreğin en hızlı büyümesini kaydetti.

Ancak durum iki yönlü bir seyir izliyor. Amazon’un son 12 aylık serbest nakit akışı, büyük ölçüde yapay zekaya bağlı 66,1 milyar dolarlık ek yatırımın etkisiyle 7,6 milyar dolarlık açığa dönüştü. Güçlü bulut büyümesi, talebin çöktüğü tezini zayıflatırken, düşen nakit akışı ve artan yükümlülükler inşaat harcamalarının mali baskı yaratabileceğini gösteriyor. Yüksek harcama tek başına bir kredi krizi yaratmıyor; bunun için birden fazla şirket ve kredi verende zayıflayan nakit üretimi, yeniden finansman sorunları ve temerrütler gerekiyor. Açıklanan belgeler ise yaygın bir temerrüt veya devlet kurtarma programı göstermiyor.

Yapay zeka altyapısındaki kira taahhütleri de dikkat çekiyor. Bir haber ajansının derlemesine göre, Microsoft, Meta, Oracle, Amazon ve Alphabet, çoğu henüz başlamamış olmak üzere veri merkezi kiraları için yaklaşık 1,09 trilyon dolarlık ödeme taahhüdünde bulundu. Bu tutar, şirketlerin hâlihazırda bilançolarında tanıdığı yaklaşık 285 milyar dolarlık kira yükümlülüğünün neredeyse dört katına denk geliyor. Ancak bu rakam doğrudan borç sayılmıyor ve yıllara yayılan iskonto edilmemiş ödemeleri temsil ediyor.

Özel finansman da ABD’deki veri merkezi projelerinde daha görünür hale geliyor. Meta ile BlackRock, Teksas’ın El Paso kentinde 10 milyar doları aşan yatırımı temsil eden bir kampüs için ortaklık kurdu. Meta’nın Blue Owl Capital ile daha önce kurduğu ortaklık ise Louisiana’da yaklaşık 27 milyar dolarlık bir veri merkezi kampüsünü kapsıyordu. Bu projede dış finansmanın bir bölümü PIMCO ve diğer tahvil yatırımcılarına özel olarak satılan borçla sağlandı.

Mali baskı şirketten şirkete değişiklik gösteriyor. Bir analize göre, Oracle’ın borcunun faiz, vergi ve amortisman öncesi kâra oranı yaklaşık 4,3 kat seviyesinde bulunuyor. Alphabet, Amazon, Microsoft ve Meta’da ise bu oran birin altında kalıyor. S&P Global analisti Andrew Chang, Oracle’ın 15 ila 19 yıl süren veri merkezi kiralarının önemli bir risk taşıdığını, çünkü müşteri sözleşmelerinin en fazla beş yıl sürdüğünü belirtti.

Hayes’in senaryosunun dayandığı devlet müdahalesi ise şu an için gerçekleşmiş değil. ABD Merkez Bankası (Fed), 29 Temmuz’da politika faizini yüzde 3,50 ile yüzde 3,75 aralığında sabit tuttu. Bu karar 9’a karşı 3 oyla alındı. Fed, yapay zeka şirketleri için bir kurtarma fonu, acil kredi programı veya yeni bir varlık alım planı açıklamadı.

Fed, bankacılık sistemindeki rezervleri yeterli düzeyde tutmak için Hazine bonosu alımları gerçekleştiriyor. Temmuz raporuna göre, bu alımlar ocak başından bu yana yaklaşık 250 milyar dolara ulaştı. Ancak işlemler resmi olarak parasal genişleme veya kurtarma programı olarak tanımlanmıyor. Hayes, bilanço büyümesini ve sabit faizleri gelecekteki piyasa likiditesi açısından destekleyici görüyor, ancak bu yorum tartışmaya açık.

Kısa vadede tablo, Hayes’in beklentisinin tersine de gelişebilir. Bir kredi şokunun ilk aşamasında yatırımcılar likit varlıkları satıp kaldıraç azaltırken Bitcoin de değer kaybedebilir. Olası bir toparlanma ise parasal desteğin ölçeğine, hızına ve Bitcoin talebinin sürmesine bağlı kalır. Fed’in bir sonraki toplantısı 15-16 Eylül’de yapılacak. Yapay zeka şirketlerine yönelik talep zayıflamadıkça veya finansman stresi belirginleşmedikçe, Hayes’in argümanı, henüz gerçekleşmemiş bir kredi krizine dayanan ileriye dönük bir Bitcoin tezi olmayı sürdürecek.

Bitcoin ve kripto para yatırımlarınız için Stablex.