BM: Hürmüz Boğazı Krizi Gıda Felaketine Yol Açabilir
FAO, Hürmüz Boğazı’ndaki krizlerin gıda fiyatlarını artırabileceği ve tarımda felaket yaratabileceği konusunda uyarıda bulundu.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek uzun süreli bir krizin, gübre ve enerji ihracatını olumsuz etkileyerek küresel ölçekte bir tarım-gıda felaketine neden olabileceği konusunda uyarıda bulundu. Bu durumun, gıda fiyatlarını artırabileceği ve mahsul verimliliğini düşürebileceği ifade ediliyor.
FAO, ilerleyen dönemlerde COVID-19 pandemisi sonrası yaşanan olumsuz etkilerin benzerlerinin ortaya çıkabileceği bir gıda fiyat enflasyonu riski bulunduğunu dile getirerek, kritik tarımsal girdileri taşıyan gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişinin bir an önce sağlanması gerektiğini vurguladı.
FAO Baş Ekonomisti Maximo Torero, FAO Tarım-Gıda Ekonomisi Birimi Direktörü David Laborde ile birlikte gerçekleştirdiği bir podcastte, “Zaman daralıyor” diyerek, ekin takvimlerinin, yetersiz ve yüksek maliyetli gübre ile enerji girdileri nedeniyle en çok yoksul ülkeleri tehdit ettiğini belirtti.
Torero, “Gelecek yıl için daha düşük mahsul verimi, daha yüksek emtia fiyatları ve gıda enflasyonu istemiyoruz” diyerek, bu durumun ülkeleri yerel gıda fiyatlarını düşürmeye yönelik politikalar uygulamaya zorlayabileceğini, bunun da yüksek faiz oranları ve potansiyel bir ekonomik yavaşlama ile sonuçlanabileceğini ifade etti.
Mart ayı verilerini içeren son FAO Gıda Fiyat Endeksi, çoğu gıda emtiasında, özellikle tahıllarda, bol arz nedeniyle nispeten stabil bir seyir izledi. Ancak Nisan ayında başlayan baskının, Mayıs ayında daha da artması bekleniyor. Bu dönemde çiftçilerin, gübre bulunabilirliğine göre ekim tercihlerini değiştirme veya yüksek petrol fiyatlarından faydalanmak için biyoyakıtlara daha fazla kaynak ayırma konusunda karar verme aşamasında olacağı öngörülüyor.
Laborde, “Bir girdi krizinin içindeyiz; bunun felakete dönüşmesini istemiyoruz” diyerek, “Alacağımız önlemler bu durumu belirleyecek” şeklinde konuştu.
FAO, tüm ülkeleri biyoyakıt zorunluluklarını dikkatle değerlendirmeye ve enerji ile gübre üzerindeki ihracat kısıtlamalarından kaçınmaya çağırdı. Hürmüz Boğazı’ndaki çıkmazın hızla çözülmemesi durumunda, özellikle ekim döneminde olan ve temel gübre girdilerine erişim kaybı riski taşıyan ülkeler için çok taraflı kuruluşlardan finansman talep etme gibi önleyici adımların değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
